Prijepolje – Ono što je zajedničko za JKP Lim i građane Prijepolja je da su kod grejanja – svi na gubitku. Građanima je i trenutna cena grejanja previsoka a eventualno povećanje bi predstavljalo sipanje soli na već otvorenu ranu zbog brojnih drugih komunalnih i infrastrukturnih problema koji ih tište, dok je Komunalnom postojeća cena grejanja niska da bi ispoštovali obaveze prema dobavljačima zbog čega beleži finansijske gubitke u poslovanju. Trpe i jedni i drugi- zašto i zbog koga?
Zbog cene grejanja u Prijepolju na gubitku Komunalno i građani, foto: PP Media
-Situacija mora da se konačno razreši, da vidimo ko donosi odluke, ko upravlja ovim gradom i ko će u narednom periodu nastaviti da obavlja koju funkciju- pričao je, sada već bivši predsednik Opštine Prijepolje Vladimir Babić 16. januara ove godine nakon sednice Skupštine opštine, na kojoj nije podržan predlog odluke Opštinskog veća o povećanju cena komunalnih usluga (isporuke vode, odvoženja smeća i grejanja).
Vladimir Babić bivši predsednik opštine Prijepolje, foto: PP Media
U januaru se nije smelo ni pomenuti povećanje cena komunalnih usluga jer su interevnisali čak i viđeniji ljudi iz pojedinih partija. Babić je bio u pravu, kroz par meseci kasnije, situacija je delimično rešena- on je razrešen, cena usluge isporuke vode i odvoženja smeća porasla je za 30% a grejanje- ostalo je da se vidi.
Kad pričamo o grejanju, politika je iznad ekonomije – tvrdi Dževad Beganović iz JKP Lim.
– Mi smo tražili četiri puta povećanje cena naših usluga koje su zadnji put korigovane 2017. godine. U međuvremenu su svi parametri koji utiču na cenu grejanja povećani- od struje koja je poskupela 250%, mazut u jednom trenutku 125%, gorivo 50%, cenu rada je Vlada Republike Srbije povećavala u više navrata. Povećanje cena isporuke vode i odvoženja smeća nam je malo poboljšalo ekonomsku situaciju ali ne u dovoljnoj meri tako da smo i dalje u problemu. Stalno smo skretali pažnju na loše stanje u preduzeću zbog cena usluga koje ne prate realne parametre ali politika nije imala sluha. Takva politika dovela nas je u situaciiju da nismo mogli ispoštovati sve naše obaveze prema dobavljačima mazuta, uglja, goriva. U jednom trenutku, u komunalnom je od 115 stalno zaposlenih, 90 primalo minimalac- bez obzira na poziciju, svi su bili na minimalcu, što znači da su najveći ceh „socijalnog mira“ zapravo platili radnici komunalnog- ističe sada već bivši v.d direktora JKP Lim Dževad Beganović.
Bivši v.d direktora JKP Lim Dževad Beganović, foto: PP Media
Podsetimo, 2016. godine opština Prijepolje bila je jedna od retkih odabranih u Srbiji da se uključi u projekat izgradnje toplane na biomasu koji se realizovao u saradnji države i Nemačke razvojne banke. Nemačka razvojna banka nudila je grant od 400.000 evra bespovratno plus kredit u visini od 2,1 milion evra na period od 20 godina otplate, dok bi država bila garant kreditnih sredstava. Da se projekat realizovao, bar se tada tako pričalo, grejanje u Prijepolju bi bilo tri puta jeftinije, bilo bi omogućeno priključenje novih korisnika na sistem daljinskog grejanja a postojala bi mogućnost i da se grejanje plaća po utrošku, da ne govorimo o benefitima po zaštitu životne sredine. To bi pogodovalo i JKP „Lim“ zaduženom za isporuku toplotne energije jer su već tada računice pokazivale da je remont starih kotlarnica sve neisplativiji a mazut kao energent nestabilan sa tendencijom enormnog rasta cene, dok je sečka jeftinija što bi ostvarilo znatne uštede po funkcionisanje samog preduzeća. Sve je išlo u tom pravcu, da Prijepolje pređe na sistem grejanja na biomasu, došlo je do poslednje faze, da bi se samo, iz razloga nepoznatih javnosti, 2019. godine stalo. Zašto? Teško je doći do odgovora na to pitanje. Šuška se da je problem nastao oko nerešenih imovinsko-pravnih odnosa-pojavio se vlasnik parcele na kojoj je trebalo sagraditi stovarište za energent. Kako su tada izveštavali lokalni mediji, on je tražio da mu se vrati ili plati zemljište koje svojevremeno nije privedeno nameni a bilo je otkupljeno.
Kotlarnica iz škole “Valter” toplotnom energijom snabdeva centar grada, foto: PP Media
Čak i ponovno plaćanje tog zemljišta, priča se u Prijepolju, bila bi „sića“ za opštinu u odnosu na benefite koje bi tim potezom ostvarila – ali taj predlog i skupštinsku odluku niko nije doneo. Jer da jeste i da se nastavilo kao u susednoj opštini Priboj koja je kroz isti taj projekat izgurala celu priču i u potpunosti prešla sa fosilnih goriva na alternativne izvore energije, građani Prijepolja bi, opet prema tadašnjim kalkulacijama, imali za 30% jeftinije grejanje.
2020. godine promenjena je vlast, doduše „kobajagi“ jer su manje više isti ljudi koji su bili i ranije, nastavili da rukovode opštinom i da odlučuju o bitnim pitanjima za građane Prijepolja, ali samo još češće da se premišljaju- te godine se odustalo od toplane, da bi već sledeće uvideli da možda i nije trebalo.
Ovu priču građani pamte i zato ih pominjanje bilo kakvog poskupljenja grejanja- mnogo boli.
– Za 38 kvadratnih metara plaćala sam do sada oko 10.000.00 dinara šest meseci. Poskupljenje bi me dovelo taman dotle da ne mogu da sastavim mesec do kraja. Sa novim poskupljenjem struje, kablovske što su mi već najavili, svih drugih namirnica, ovo je katastrofa. Samo za udžbenike mi treba oko 20.000,00 dinara, a gde je ostali pribor i odeća za decu? Grejanje u Prijepolju je najskuplje u Srbiji iako vlast uporno pokušava da to opravda i objasni da za to postoje dobri razlozi. Mene kao građanku ne zanima što imamo pet kotlarnica i ne znam koliko zaposlenih u njima, kao ni što koriste mazut kao energent. Dok su opštine u okruženju izgradile toplane na biomasu, vlast u Prijepolju uvek traži krivce u nekom pre njih, umesto da definiše problem i nadje resenje. Da je bilo volje i znanja, do sada bi problem grejanja bio rešen- negoduje Jovana.
Odbornici Skupštine opštine Prijepolje sa kojima smo razgovarali smatraju da cena grejanja u skladu sa svim parametrima mora skočiti- ali ako može nekako “da odgovara svima.”
-Što se tiče povećanja cijena usluga od juna mjeseca mislim da su opravdane jer su neophodne za poslovanje JKP Lim, a cijena vode je i sa poskupljenjem i dalje vrlo povoljna bez obzira na cijene u drugim gradovima. Što se tiče grijanja, situacija je nepovoljna i za komunalno i za građane korisnike. Cena je i trenutno visoka ali će svakako morati da se poveća. Nadam se u mjeri koja će biti prihvatljiva za sve aktere- smatra odbornik SO Prijepolje Rahim Rovčanin (DPS) navodeći da se već sada plaća ceh obustavljanja projekta izgradnje toplane na biomasu u ovoj opštini.
Odbornik Demokratske partije Sandžaka Rahim Rovčanin, foto: PP Media
-Što se tiče cijena generalno, one su za građane Prijepolja problem kakve god da su jer je platežna moć mala. Prijepolje ima najniže zarade u regionu i među najnižim u zemlji i taj faktor je vrlo uticajan kad su cijene u pitanju. Uz to većina penzionera su bivši radnici tekstilne industrije sa veoma malim penzijama, većina ima ispod 20.000.00 dinara. Zbog svega navedenog, privremeno rješenje moglo bi se naći kroz budžetske subvencije i pomoć kako lokala tako i republike. S tim da kada su energenti u pitanju budu obuhvaćeni i građani koji nisu korisnici gradskog grijanja a čija je imovinska karta nedovoljno dobra- dodaje odbornik Rovčanin.
I zamenik predsednika SO Prijepolje Stanko Kijanović smatra da je povećanje cene grejanja u Prijepolju neophodno kako bi se sačuvalo normalno funkcionisanje javnog preduzeća koje vrši ovu uslugu ali uz kompromis.
– Iako sam predstavnik Socijalističke partije Srbije i društvene populacije koja ima najniža primanja, moram reći da javna preduzeća koja vrše usluge moraju biti potpomognuta ukoliko se spuste cene ili da se naplaćuje puna cena svima jer je to obaveza kao što plaćamo i električnu energiju a povlašćenja za određene kategorije slabostojećeg stanovništva da idu preko lokalne samouprave i da se budžetski nadomešćuju a ne na uštrb javnog preduzeća da čuvamo socijalni mir jer ćemo uništiti javno predzeće i time dovesti sebe u još veći problem- objašnjava Kijanović.
Zamenik predsednika SO Prijepolje Stanko Kijanović (SPS), foto: PP Media
Na pitanje da li bi do ovako nepovoljne situacije i po građane Prijepolja i po komunalno preduzeće došlo da je lokalna samouprava poput svojih suseda iz Priboja prešlo na grejanje na biomasu, Kijanović odgovara:
-Slušao sam ljude od većeg znanja po pitanju energetskih resursa i iskreno, skeptičan sam – teško je siromašnom da se nosi sa bogatim. Znate za intencije Evropske unije i zahteve da se prelazi na čiste izvore energije? Teško je to reći ljudima u Srbiji koja nema taj standard nego se opredelila vremenom za termoelektrane. Da bi opština Prijepolje prešla na grejanje na biomasu potrebna su ogromna sredstva koja mi kao lokalna samouprava nemamo. Zatim, smatram da je grejanje na biomasu dugoročno neodrživo. Svaka čast, ove opštine su bogate šumom i sve bi to funkcionisalo kad bi samo opštine koje su bogate šumom tu šumu i koristile. Kao što smo lokalno stanovništvo doveli u problem sa peletom, tako mislim da bi smo došli i u problem sa sečkom jer bi vremenom počela da se razvozi svuda po Srbiji- smatra zamenik predsednika Skupštine Stanko Kijanović.
-Sve je poskupelo, pa će i grejanje, to je neminovno. Ono sa čim se ja ne slažem je zašto sada ne razmatramo to pitanje, kad je leto, kad građani nisu preopterećeni,nego verovatno čekamo zimu kada ćemo dodatno opteretiti njihov budžet? – pita se odbornik Zulkefil Bato Sadović.
Zaista, šta se čeka?
-Novo je rukovodstvo Komunalnog preduzeća, nova postava je i u Opštinskom veću, tako da smo stava da svi treba da se sastanemo i razgovaramo o tome. Vremenski uslovi su bili povoljni prošle godine- treba videti da li su ostvarene neke uštede i da li uopšte mora doći do poskupljenja grejanja. Ako analiza svih faktora pokaže da do poskupljenja treba doći, onda treba videti koji je to minimalan iznos. S druge strane, intenzivno radimo na tome da konačno i mi uđemo u drugu fazu projekta izgradnje centralnog postrojenja za grejanje na biomasu i na rezervno snabdevanje gasom tako da nam je to priroritet. Procene su da ćemo već u oktobru sledeće godine imati povoljnije grejanje i značajan korak napred ka očuvanju i zaštiti životne sredine. Više se bavimo tim projektom trenutno, nego cenom grejanja, ali svakako će i cena grejanja biti tema na nekoj od narednih sednica Opštinskog veća- poručuje predsednik opštine Prijepolje Drago Popadić.
Ovaj tekst izrađen je u okviru projekta: Vratimo se na početak – Parlament kao osnova vladavine prava koji je finansiran od Evropske unije. Za njegovu sadržinu isključivo je odgovoran portal PP Media i ta sadržina nipošto ne izražava zvanične stavove Evropske unije.
PP Media